THẨM ĐỊNH GIÁ DOANH NGHIỆP PHỤC VỤ TÁI CẤU TRÚC VÀ XỬ LÝ NỢ

Thẩm định giá doanh nghiệp phục vụ tái cấu trúc và xử lý nợ là cơ sở quan trọng giúp chủ doanh nghiệp, ngân hàng, nhà đầu tư và các bên liên quan xác định đúng giá trị doanh nghiệp trong bối cảnh tài chính có biến động. Không chỉ dừng ở việc xác định doanh nghiệp “đáng giá bao nhiêu”, hoạt động này còn hỗ trợ đánh giá khả năng tạo dòng tiền, cơ cấu tài sản – nguồn vốn, nghĩa vụ nợ và giá trị có thể thu hồi khi doanh nghiệp cần tái cấu trúc hoặc xử lý các khoản nợ.

• Xem thêm: Thẩm định giá doanh nghiệp phục vụ M&A, trái phiếu và tái cấu trúc tài chính

​

Thẩm định giá doanh nghiệp phục vụ tái cấu trúc, xử lý nợ là gì?

Thẩm định giá doanh nghiệp phục vụ tái cấu trúc và xử lý nợ là quá trình thu thập, kiểm tra, phân tích thông tin và áp dụng phương pháp thẩm định giá phù hợp để xác định giá trị doanh nghiệp tại một thời điểm và cho một mục đích cụ thể.

Điểm đặc thù của trường hợp này nằm ở việc doanh nghiệp có thể đang gặp khó khăn về tài chính, mất cân đối dòng tiền, phát sinh nợ quá hạn hoặc cần thay đổi cơ cấu hoạt động. Do đó, việc xác định giá trị không thể chỉ dựa vào vốn điều lệ, tổng tài sản trên báo cáo tài chính hoặc giá trị sổ sách.

Một doanh nghiệp đang có khoản nợ lớn vẫn có thể có giá trị đáng kể nếu sở hữu quỹ đất có giá trị, hệ thống máy móc đang hoạt động hiệu quả, thương hiệu mạnh, quyền tài sản hoặc khả năng tạo dòng tiền tốt. Ngược lại, doanh nghiệp có tổng tài sản lớn nhưng phần lớn tài sản khó bán, công nợ khó thu hồi và hoạt động kinh doanh thua lỗ có thể có giá trị thực tế thấp hơn đáng kể so với số liệu kế toán.

Theo Bộ Tài chính, chuẩn mực hiện hành về thẩm định giá doanh nghiệp được ban hành tại Thông tư 36/2024/TT-BTC, có hiệu lực từ ngày 01/07/2024. Bộ Tài chính cũng xác nhận chuẩn mực mới quy định các cách tiếp cận và phương pháp thẩm định giá doanh nghiệp, trong đó có việc đánh giá lại giá trị tài sản và các khoản đầu tư tài chính

Vì sao tái cấu trúc doanh nghiệp cần thẩm định giá?

Tái cấu trúc thường được đặt ra khi doanh nghiệp cần thay đổi một hoặc nhiều yếu tố như cơ cấu vốn, hoạt động kinh doanh, danh mục tài sản, khoản nợ hoặc mô hình quản trị.

Trong quá trình này, một câu hỏi quan trọng cần được trả lời là: giá trị thực tế của doanh nghiệp hiện tại là bao nhiêu và giá trị đó có thể thay đổi như thế nào sau phương án tái cấu trúc?

Nếu không có cơ sở xác định giá trị tương đối độc lập, doanh nghiệp rất khó đánh giá phương án xử lý nào là phù hợp.

Chẳng hạn, doanh nghiệp có thể đứng trước các lựa chọn như bán một phần tài sản để giảm nợ, chuyển nhượng dự án, bán vốn cho nhà đầu tư, hợp tác với đối tác mới hoặc tái cấu trúc toàn bộ hoạt động. Mỗi phương án đều tác động khác nhau đến giá trị doanh nghiệp.

Thẩm định giá giúp cung cấp một cơ sở định lượng để các bên xem xét những thay đổi này thay vì chỉ dựa vào giá trị ghi nhận trên sổ sách hoặc kỳ vọng của một bên.

Vai trò của thẩm định giá doanh nghiệp trong xử lý nợ

Trong xử lý nợ, vấn đề quan trọng không chỉ là doanh nghiệp đang nợ bao nhiêu, mà còn là khả năng thu hồi thực tế của khoản nợ dựa trên giá trị doanh nghiệp và tài sản liên quan.

Một doanh nghiệp có thể có nhiều khoản phải trả nhưng đồng thời sở hữu bất động sản, nhà xưởng, dây chuyền sản xuất, phương tiện vận tải, hàng tồn kho, khoản phải thu hoặc các khoản đầu tư. Những tài sản này có giá trị khác nhau và khả năng chuyển đổi thành tiền cũng khác nhau.

Kết quả thẩm định giá doanh nghiệp có thể giúp các bên có thêm cơ sở để:

• Đánh giá tổng thể năng lực tài chính của doanh nghiệp.
• Xem xét giá trị tài sản và các khoản đầu tư.
• Phân tích mối quan hệ giữa tài sản, nợ phải trả và giá trị vốn chủ sở hữu.
• Hỗ trợ xây dựng phương án xử lý nợ.
• Làm cơ sở tham khảo khi đàm phán với chủ nợ hoặc nhà đầu tư.
• Hỗ trợ xem xét phương án bán, chuyển nhượng hoặc tái cơ cấu doanh nghiệp.
• Đánh giá khả năng phục hồi của doanh nghiệp sau tái cấu trúc.

Đặc biệt, giá trị doanh nghiệp và giá trị khoản nợ không phải là một khái niệm. Việc xác định giá trị doanh nghiệp cần được thực hiện theo mục đích, cơ sở giá trị và phạm vi công việc cụ thể của cuộc thẩm định giá.

Bộ Tài chính cũng đã có hướng dẫn năm 2025 về việc thẩm định giá các khoản nợ, trong đó nêu rằng hệ thống chuẩn mực thẩm định giá được ban hành từ năm 2024 được áp dụng để thẩm định giá các loại tài sản, trong đó có các khoản nợ.

Những trường hợp nên thẩm định giá doanh nghiệp để tái cấu trúc và xử lý nợ

Không phải mọi doanh nghiệp có khoản vay đều cần thẩm định giá doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc này đặc biệt cần thiết khi giá trị doanh nghiệp có ảnh hưởng trực tiếp đến phương án tài chính hoặc giao dịch giữa nhiều bên.

Doanh nghiệp mất cân đối tài chính

Khi doanh nghiệp có tỷ lệ nợ cao, dòng tiền suy giảm hoặc thường xuyên gặp khó khăn trong việc thanh toán nghĩa vụ đến hạn, việc xác định lại giá trị doanh nghiệp giúp các bên có cái nhìn thực tế hơn về năng lực tài chính.

Doanh nghiệp cần tái cấu trúc khoản nợ

Nếu doanh nghiệp muốn đàm phán cơ cấu lại thời hạn trả nợ, thay đổi phương thức thanh toán hoặc xây dựng phương án phục hồi hoạt động, giá trị doanh nghiệp là một trong những dữ liệu quan trọng để đánh giá phương án.

Doanh nghiệp cần bán tài sản để trả nợ

Khi doanh nghiệp dự kiến bán nhà đất, nhà xưởng, máy móc, dây chuyền hoặc các tài sản khác để tạo nguồn tiền xử lý nợ, việc thẩm định giá từng tài sản có thể được kết hợp với việc đánh giá tổng thể doanh nghiệp.

Chuyển nhượng doanh nghiệp hoặc một phần vốn

Trong trường hợp nhà đầu tư tham gia để hỗ trợ doanh nghiệp đang gặp khó khăn, việc xác định giá trị doanh nghiệp giúp các bên có thêm cơ sở tham khảo khi đàm phán tỷ lệ sở hữu và giá trị khoản đầu tư.

Doanh nghiệp có nguy cơ mất khả năng thanh toán

Khi tình hình tài chính trở nên nghiêm trọng, việc xác định giá trị tài sản và doanh nghiệp có ý nghĩa trong việc đánh giá các kịch bản xử lý khác nhau, đặc biệt khi cần cân nhắc giữa tiếp tục hoạt động, tái cấu trúc hoặc chuyển nhượng tài sản.

Thẩm định giá doanh nghiệp có tính đến khoản nợ không?

Có, nhưng cần phân biệt giữa giá trị doanh nghiệp và giá trị vốn chủ sở hữu. Trong quá trình thẩm định giá, các khoản nợ và nghĩa vụ tài chính có thể ảnh hưởng đáng kể đến giá trị vốn thuộc về chủ sở hữu. Vì vậy, không thể lấy tổng giá trị tài sản rồi mặc nhiên xem đó là giá trị doanh nghiệp có thể chuyển nhượng.

Có thể hình dung đơn giản: Giá trị vốn chủ sở hữu ≈ Giá trị doanh nghiệp – Giá trị các nghĩa vụ nợ và điều chỉnh liên quan

Tuy nhiên, công thức trên chỉ mang tính minh họa. Việc xác định giá trị cuối cùng phải căn cứ vào phương pháp thẩm định giá được lựa chọn, đặc điểm doanh nghiệp, cơ sở giá trị, phạm vi công việc và dữ liệu thực tế.

Đối với doanh nghiệp đang tái cấu trúc, thẩm định viên thường phải xem xét kỹ các khoản vay, trái phiếu, khoản phải trả, nghĩa vụ tiềm tàng, công nợ phải thu, tài sản bảo đảm và các yếu tố có khả năng làm thay đổi giá trị.

Hồ sơ cần chuẩn bị khi thẩm định giá doanh nghiệp xử lý nợ

Để quá trình thẩm định giá diễn ra thuận lợi, doanh nghiệp nên chuẩn bị đầy đủ hồ sơ pháp lý, tài chính và thông tin về tài sản.

Các nhóm tài liệu thường được xem xét gồm:

• Hồ sơ pháp lý doanh nghiệp: giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, điều lệ, thông tin về vốn, cơ cấu sở hữu và các giấy tờ pháp lý liên quan.
• Hồ sơ tài chính: báo cáo tài chính, sổ sách kế toán, bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả kinh doanh, báo cáo lưu chuyển tiền tệ và các tài liệu giải trình cần thiết.
• Hồ sơ về nợ: hợp đồng tín dụng, hợp đồng vay, trái phiếu nếu có, bảng kê dư nợ, tài sản bảo đảm, nghĩa vụ phải trả và các thỏa thuận liên quan.
• Hồ sơ tài sản: giấy tờ nhà đất, hồ sơ máy móc thiết bị, phương tiện, dây chuyền sản xuất, tài sản vô hình, khoản đầu tư và các tài sản khác thuộc quyền sở hữu hoặc quyền kiểm soát của doanh nghiệp.
• Thông tin hoạt động: kế hoạch kinh doanh, dự báo doanh thu, chi phí, dòng tiền, hợp đồng lớn, dự án đang triển khai và phương án tái cấu trúc nếu đã được xây dựng.
• Việc cung cấp thông tin đầy đủ, trung thực và có khả năng kiểm chứng sẽ giúp nâng cao chất lượng phân tích và hạn chế việc phải bổ sung hồ sơ nhiều lần.

Những yếu tố có thể làm thay đổi giá trị doanh nghiệp khi xử lý nợ

Giá trị doanh nghiệp trong giai đoạn khó khăn tài chính có thể biến động mạnh bởi nhiều yếu tố.

• Khả năng thanh toán: Doanh nghiệp càng phụ thuộc vào việc vay mới để duy trì hoạt động thì rủi ro tài chính càng cao.
• Chất lượng tài sản: Tài sản có tính thanh khoản tốt thường có khả năng hỗ trợ xử lý nghĩa vụ tài chính tốt hơn tài sản chuyên dùng hoặc khó chuyển nhượng.
• Khả năng thu hồi công nợ: Khoản phải thu lâu ngày, khó xác minh hoặc đang tranh chấp có thể cần được đánh giá thận trọng.
• Dòng tiền hoạt động: Khả năng tạo tiền từ hoạt động kinh doanh ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng duy trì doanh nghiệp và trả nợ.
• Tài sản bảo đảm: Giá trị, tính pháp lý và khả năng thanh khoản của tài sản bảo đảm có thể ảnh hưởng đến phương án xử lý nợ.
• Triển vọng ngành: Doanh nghiệp hoạt động trong ngành đang suy giảm có thể chịu mức rủi ro cao hơn doanh nghiệp thuộc ngành có triển vọng tăng trưởng.
• Tình trạng pháp lý: Tranh chấp, hạn chế quyền sở hữu, quyền sử dụng hoặc những vấn đề pháp lý khác có thể tác động đến giá trị tài sản và doanh nghiệp.

Dịch vụ thuê đơn vị thẩm định giá xử lý nợ tại Thẩm Định Giá Hoàng Quân – Chi nhánh Đà Nẵng

Thẩm Định Giá Hoàng Quân – Chi nhánh Đà Nẵng cung cấp dịch vụ thẩm định giá doanh nghiệp phục vụ nhiều mục đích tài chính, đầu tư và xử lý tài sản, trong đó có nhu cầu tái cấu trúc doanh nghiệp và xử lý nợ.

Với hơn 24 năm kinh nghiệm, hệ thống hơn 50 chi nhánh/văn phòng trên toàn quốc cùng đội ngũ thẩm định viên có thẻ hành nghề theo quy định, Thẩm Định Giá Hoàng Quân Đà Nẵng có thể hỗ trợ doanh nghiệp đánh giá giá trị trên cơ sở hồ sơ thực tế và mục đích sử dụng cụ thể.

Đối với doanh nghiệp đang gặp áp lực tài chính, phạm vi tư vấn có thể tập trung vào những vấn đề trọng yếu như giá trị tổng thể doanh nghiệp, tài sản có giá trị lớn, bất động sản, nhà xưởng, máy móc thiết bị, khoản đầu tư, công nợ và các yếu tố có ảnh hưởng đến phương án xử lý.

Thẩm Định Giá Hoàng Quân Đà Nẵng cam kết

• Chứng thư uy tín, được hơn 85% Ngân hàng - tổ chức tín dụng tại Việt Nam chấp thuận và sử dụng làm cơ sở cấp vay vốn tín dụng.
• Thấu hiểu mong muốn được tối ưu về giá trị tài sản của đối tác - khách hàng nhằm thực hiện các mục đích cụ thể.
• Kinh nghiệm thẩm định giá thực tế phong phú. Thẩm định giá Hoàng Quân đã định giá thành công hàng nghìn loại hình bất động sản, dự án đầu tư, thiết bị máy móc, tài nguyên, doanh nghiệp… trên toàn quốc.
• Quy trình thẩm định giá nhanh nhờ áp dụng chuyển đổi số vào quy trình thẩm định, phát hành, lưu trữ dữ liệu.
• Bảo hành giá trị 12 tháng sau thẩm định.
• Phí thẩm định tối ưu - cạnh tranh nhờ mạng lưới CN - PGD rộng khắp giúp tối ưu chi phí khảo sát, đi lại.
• Bảo mật thông tin khách hàng 100%.

Câu hỏi thường gặp về thẩm định giá doanh nghiệp phục vụ tái cấu trúc và xử lý nợ

Thẩm định giá doanh nghiệp có nợ có thực hiện được không?

Có. Doanh nghiệp đang có nợ vẫn có thể được thẩm định giá. Các khoản nợ và nghĩa vụ tài chính là những thông tin quan trọng cần được xem xét trong quá trình xác định giá trị.

Doanh nghiệp nợ nhiều thì giá trị có bằng 0 không?

Không nhất thiết. Giá trị doanh nghiệp không thể được xác định chỉ dựa trên số nợ. Cần xem xét tài sản, dòng tiền, hoạt động kinh doanh, khả năng phục hồi và các nghĩa vụ tài chính liên quan.

Có thể dùng kết quả thẩm định giá để đàm phán xử lý nợ không?

Kết quả thẩm định giá có thể được sử dụng làm cơ sở tham khảo trong các hoạt động phù hợp với mục đích thẩm định giá và phạm vi sử dụng kết quả đã xác định.

Doanh nghiệp đang thua lỗ có cần thẩm định giá không?

Có thể cần. Thua lỗ không đồng nghĩa doanh nghiệp không còn giá trị. Doanh nghiệp có thể vẫn sở hữu tài sản, thương hiệu, quyền tài sản, dự án hoặc khả năng tạo dòng tiền trong tương lai.

Có cần thẩm định riêng tài sản của doanh nghiệp không?

Tùy trường hợp. Nếu tài sản là yếu tố trọng yếu trong giá trị doanh nghiệp, việc đánh giá tài sản có thể là một phần quan trọng của quá trình thẩm định. Trường hợp cần xác định riêng giá trị từng tài sản, có thể phát sinh phạm vi thẩm định giá tài sản tương ứng.

Kết luận

Thẩm định giá doanh nghiệp phục vụ tái cấu trúc và xử lý nợ đóng vai trò quan trọng trong việc xác định giá trị thực tế của doanh nghiệp khi tình hình tài chính có nhiều biến động. Kết quả thẩm định không chỉ phản ánh tài sản đang sở hữu mà còn cần xem xét khả năng tạo dòng tiền, chất lượng công nợ, nghĩa vụ tài chính, triển vọng kinh doanh và các rủi ro có thể ảnh hưởng đến giá trị.

Thẩm Định Giá Hoàng Quân – Chi nhánh Đà Nẵng hỗ trợ tư vấn và thực hiện thẩm định giá doanh nghiệp trên toàn quốc, với đội ngũ thẩm định viên có thẻ hành nghề, quy trình chuyên nghiệp và kết quả thẩm định phục vụ các mục đích phù hợp theo quy định pháp luật.

• Hotline: 0901 300 949
• Website: hqadanang.com.vn